Pura Samachar
  • बेरोजगारी समस्या नै देशको लागि गम्भिर चुनौति

    प्रकाशित: ४ हप्ता पहिले

    बेरोजगारी समस्या नै देशको लागि गम्भिर चुनौति

    डा.डीआर उपाध्याय-

    काठमाडौं, चैत १०– लामो समयदेखि नै हाम्रो देशमा बेरोजगारी समस्या बढ्दै गएको छ ।

    यो हाम्रो देशको लागि गम्भिर चुनौतिको बिषय हो ।

    यो चुनौतिलाई पार गर्न सबै एक हुनु पर्ने आवश्यकता छ ।

    दृष्टिकोण

    हाम्रो देशमा जुन किसिमले देखिएको बेरोजगारी समस्या छ, त्यो समाधान गर्नु पर्ने दायित्व सरकारको हो ।

    देशमा दिगो शान्ति कायम हुन नसके विकास र समृद्धि आउन सक्दैन ।

    आज मुलुक भित्र लाखौँ लाख शिक्षित युवायुवतीहरु बेरोजगार भएर सडकमा भौतारीन बाध्य छन् ।

    कैयौँ युवायुवतीहरु स्वदेशमा आफनो भविष्य नदेखेर विदेश पलायन हुन बाध्य छन् ।

    यो हाम्रो देशको यथार्थ हो ।

    विदेश पलायन हुनु भनेको रहर होइन , बाध्यता हो ।

    शिक्षित युवाहरु विकसित राष्ट्रहरुमा गएका छन भने कम पढेलेखेका युवायुवतीहरु खाडी मुलुकतिर श्रम गर्न बाध्य छन् ।

    युवा युवतीहरुको अभावले ग्रामीण भेगतिर खेतबारीहरु बाँझा छन् ।

    खेतीपाती गर्ने मान्छे नभएपछि कृषि उत्पादन घट्दो छ ।

    यो हाम्रो नेपालको यथार्थ चित्रण हो ।

    गाउँमा वृद्धवृद्धा मात्र बाँकी छन् ।

    गाउँमा कोही मान्छे बिरामी पर्दा अस्पताल पु–याउने र मर्दा लास उठाउँने अभाव छ ।

    हाम्रो देशमा राजनीतिक परिवर्तन पटक पटक भए तर बेरोजगार र आर्थिक रूपमा विपन्न समुदायको समस्या ज्युँका त्यँु छन् ।

    बेरोजगार र गरीव जनतालाई अगाडि देखाएर सत्तास्वार्थको भर्याङ चढ्ने प्रवृति धेरै बढेर गयो ।

    राजनीतिक दल र तिनका नेताहरु बेइमानी भए ।

    सत्तामा पुगेपछि सबैकुरा बिर्सने प्रवृत्ति नेताहरुमा हावी भयो ।

    देशमा गरिवीको संख्या बढिरहेको छ।

    दैनिक कमाएर बिहान–बेलुकाको छाक टार्नसमेत धौधौ छ ।

    बेरोजगार युवाको परिचालन तथा व्यवस्थापनमा राज्यले जति गर्नुपर्ने थियो, त्यति गर्न नसक्दा समस्या थप बल्झिएको हो ।

    यदि युवालाई कृषि कर्ममा लगाउन सकियो भने बिदेसिने पैसा स्वदेशमै रोक्न सकिन्छ ।

    अब राज्यले दीर्घकालीन योजना बनाएर युवालाई सीपमूलक शिक्षामा जोड दिनु पर्छ ।

    सरकारी निकाय तथा निजी क्षेत्रले समयमै स्वदेशमा रोजगारी सिर्जना गर्ने वातावरण निर्माण गर्नु आजको आवश्यकता हो ।

    मानिसलाई बाँच्नका निम्ति गास, बास र कपास अत्यावश्यक बस्तु हुन् ।

    यी कुराको जोहो गर्न रोजगारी चाहिन्छ ।

    देशमा बेरोजगारको स्थिति भयावह बन्दै गएको छ ।

    रोजगार गुमाएका आम श्रमिकहरूका लागि सरकारले रोजगारको वैकल्पिक उपायखोज्नु पर्ने जरुरी देखिएको छ ।

    जुन देशमा जनशक्तिको अभाव हुन्छ त्यो देशको उत्पादनमा कमी आउँछ ।

    यसको मुख्य कारण देशमा उत्पादन नहुनु र उत्पादन गर्ने जनशक्ति पलायन हुनु हो ।

    देशमा भएका जनशक्तिलाई विदेश पलायन हुनबाट रोक्न स्वदेशमै रोजगारीका अवसर सृजना गर्नु पर्छ ।

    नेपालमा भएका जनशक्तिको सदुपयोग गरेर सरकारले फाइदा लिन सक्नु पर्छ ।

    सरकारले स्वदेशमा दक्ष जनशक्ति उत्पादन गर्ने अभियानमा ध्यान दिनु पर्छ ।

    अहिले स्वदेशमा दक्ष जनशक्तिको अभाव छ ।

    पर्यटनको ठूलो सम्भावना रहेको नेपालमा पर्यटकीय स्थल विस्तारमा जोड दिँदा राम्रो हुन्छ ।

    त्यसैगरि कृषि वा पशुपालनमा युवाहरुलाई आकर्षित गर्ने खालका योजना तर्जुमा गर्नुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ ।

    सरकारले स्वदेशमा नै प्राविधिक शिक्षाको विस्तार गर्नु पर्छ ।

    प्राविधिक शिक्षाले केही हदसम्म रोजगारीको सुनिश्चिता गर्छ ।

    अहिले आत्मनिर्भरता , विकास र,समृद्धिका कुरा ओझेलमा परेका छन् ।

    रोजगारीका अवसर गुमेका छन् ।

    समाजवाद उन्मुख अर्थतन्त्र संकटमा छ ।

    त्यसका आधारशिला खडा गर्ने काममा चुनौती देखिएको छ ।

    प्रतिक्रिया